AI નું જીવનચક્ર: એક સતત ચાલતી પ્રક્રિયા (The AI Lifecycle)

AI માત્ર એક સોફ્ટવેર નથી, પણ એક સતત ચાલતી પ્રક્રિયા છે. જેમ એક બાળક જન્મે, મોટું થાય, ભણે અને કામે લાગે, તેમ AI મોડેલનું પણ એક જીવનચક્ર હોય છે. તેને મુખ્યત્વે ૫ તબક્કામાં વહેંચી શકાય છે:

૧. ડેટા ભેગો કરવો (Data Collection)

કોઈપણ AI પ્રોજેક્ટની શરૂઆત ડેટાથી થાય છે. મોટા પ્રમાણમાં જરૂરી માહિતી એકઠી કરવી એ સૌથી મહત્વનું પગલું છે. ડેટા જેટલો સારો અને વધારે, તેટલું પરિણામ સારું.

૨. મોડેલને તાલીમ આપવી (Model Training)

એકઠી કરેલી માહિતીનો ઉપયોગ કરીને AI અલ્ગોરિધમને શીખવવું. આ તબક્કામાં મશીન ડેટામાંથી પેટર્ન શોધે છે અને શીખે છે.

૩. તપાસ અને સુધારણા (Testing & Evaluation)

મોડેલ બરાબર કામ કરે છે કે નહીં તે તપાસવું. જો પરિણામો સંતોષકારક ન હોય, તો તેમાં જરૂરી ફેરફારો કરવા અને ફરીથી તાલીમ આપવી.

૪. વાસ્તવિક ઉપયોગમાં મૂકવું (Deployment)

જ્યારે મોડેલ તૈયાર થઈ જાય, ત્યારે તેને એપ્લિકેશન, વેબસાઈટ કે સિસ્ટમમાં સામાન્ય લોકોના ઉપયોગ માટે મૂકવામાં આવે છે.

૫. દેખરેખ અને પ્રતિભાવ (Monitoring & Feedback)

કામ પૂરું નથી થતું! મોડેલ લાઈવ થયા પછી તેના પર દેખરેખ રાખવી પડે છે.

• તે બરાબર કામ કરી રહ્યું છે?
• શું લોકો તેને પસંદ કરી રહ્યા છે?

તેના પ્રદર્શન પર નજર રાખવી અને વપરાશકર્તાઓના પ્રતિસાદ (feedback) ના આધારે તેમાં સતત સુધારા કરતા રહેવું પડે છે. આ ચક્ર સતત ચાલતું રહે છે.